Zygmunt Batowski
27 lipca 1876, Lwów - 1 września 1944, Warszawa
Studiował na Uniwersytecie Franciszkańskm we Lwowie (przemianowanym w 1919 r. na Uniwersytet Jana Kazimierza). Od 1897 r. pracował w Bibliotece tej uczelni. W 1917 r. przeniósł się do Warszawy i podjął pracę na Uniwersytecie. Tu stworzył i prowadził seminarium historii sztuki, wśród jego uczniów był m.in. Stanisław Lorentz. Tematyka jego wykładów obejmowała sztukę okresu od XVI do XIX wieku.
Początkowo na Uniwersytecie Warszawskim kierował Zbiorem Odlewów Gipsowych. Później pełnił funkcje: kierownika Katedry Historii Sztuki i kierownika Zbiorów Grafiki Stanisława Augusta. W 1919 r. otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego, a w 1934 profesora zwyczajnego.
Pracował równocześnie w Muzeum Narodowym w Warszawie, gdzie prowadził ćwiczenia z inwentaryzacji i opisu obiektów muzealnych. Był członkiem Rady MNW. W Muzeum prowadził badania na temat takich artystów jak Jan Piotr Norblin, Marcello Bacciarelli, Marcin Kober czy Rembrandt.
Dużą część jego pracy zajmowały działania inwentaryzacyjne i katalogowe. Katalogował zbiory Muzeum Narodowego w Warszawie (m.in. zbiory miniatur portretowych), a pracę kontynuował także podczas okupacji hitlerowskiej do 1943 r. Inwentaryzował zbiory Biblioteki Fundacji hrabiego Baworowskiego we Lwowie i Muzeum Książąt Czartoryskich w Gołuchowie oraz dzieła sztuki z kościołów jezuitów i pijarów w Warszawie. Jego prace katalogowe i inwentaryzatorskie uważa się za najważniejszą część dorobku tego naukowca, stanowiącą podstawę badań dla wielu historyków sztuki.
W latach 1919–1920 pełnił funkcję przewodniczącego Związku Bibliotekarzy Polskich, a w latach 1920–1923 był członkiem zarządu Polskiego Związku Historyków Sztuki.
W 1922 r. został członkiem rzeczywistym Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, w 1929 r. członkiem zwyczajnym tego Towarzystwa (zasiadał też we władzach tej organizacji), a w 1935 r. członkiem korespondentem Polskiej Akademii Umiejętności.
Zginął 1 września 1944 r. Został zamordowany przez hitlerowców pod murem Ogrodu Saskiego w Warszawie, najprawdopodobniej zatłuczony kolbami karabinów za to, że w czasie eksodusu mieszkańców Starego Miasta zasłabł i przewrócił się.
W SHS działał od 1934 r. Wcześniej był członkiem zarządu Polskiego Związku Historyków Sztuki, który działał w latach 1920–1923, a z którego utworzono SHS w 1934 r. Pełnił funkcję prezesa Oddziału Warszawskiego PZHS w latach 1920–1923.
Członek Komisji Rewizyjnej w ramach Zarządu Głównego SHS w latach 1934–1939.
1928 Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
Z korespondencji Norblina, „Świat”, 1910, nr 6, s. 7-8
Norblin, Warszawa 1911
Śladem szwedzkich badaczy sztuki. Nowe przyczynki dla nauki polskiej, Warszawa 1922
Owidiusz w „Szkole Rycerskiej”, „Przegląd Historyczny”, 1923, t. 27, s. 112-118
Marcin Kober, malarz śląski XVI wieku, Lwów 1927
Abraham van Westerwelt, malarz holenderski i jego prace w Polsce, Warszawa 1932
Przyczynek do dziejów rzeźby w Polsce XVIII wieku, „Rocznik Historii Sztuki”, 1933, t. 9, s. 45-62
Dzieje budowy zamku w Niepołomicach za panowania Zygmunta Augusta, Kraków 1935
Rembrandtowskie otoczenie i Polacy, Warszawa 1936
Malarki Stanisława Augusta, Warszawa 1951
Marcello Bacciarelli, Warszawa 1952
Portret Stanisława Augusta „Z klepsydrą”, „Biuletyn Historii Sztuki”, 1952, t. 14, nr 3-4, s. 201-210
Norbert Piwowarczyk
